استاد فرامرز پایور، پدر سنتور ایران

تقدیم به خانواده بزرگ سنتورنوازان و دوستداران موسیقی ملی ایران... این وبلاگ به بررسی آثار،سبک، شخصیت و کلیه ابعاد زندگی هنری استاد پایور اختصاص یافته. دوستان عزیز، برداشت و استفاده از مطالب تنها با ذکر منبع مجاز است...لطفا به حریم یکدیگر احترام بگذاریم

پایور از زبان استاد حسین دهلوی (قسمت سوم)
ساعت ۱٠:٤۸ ‎ب.ظ روز جمعه ۳۱ تیر ۱۳٩٠  کلمات کلیدی: پیش درآمد همایون از پایور ، ارکستر مضرابی حسین دهلوی

در این بخش، ادامه سخنان استاد دهلوی را در خصوص استاد پایور، تقدیم شما دوستان می کنم.

...طی سال های دیگری که با این هنرمند همکاری داشتم، قطعات دیگری را نیز از آثار ایشان برای ارکستر تنظیم کرده و در برنامه ها و کارهای جمعی به کار برده ام. در اردیبهشت 1344 چهارمضراب چهارگاه ایشان را برای دو سنتور و ارکستر تنظیم کردم که در 4/8/45 در افتتاح تلویزیون ملی ایران به اجرا درآمد و تکنوازی دو سنتور آن را آقای پایور و خانم ارفع اطرائی به عهده داشتند. این آهنگ بعد ها نیز در برنامه های مختلف به سمع علاقه مندان رسیده است.

از راست به چپ: حسین تهرانی، فرامرز پایور، حسین دهلوی


همچنین به خاطر دارم که سالی چند قبل از تنظیم قطعه اخیر، آهنگ دیگری از ایشان را به نام « گفتگو » که ملودی بسیار زیبایی دارد، برای ارکستر تنظیم کرده ام که به اجرا نیز درآمده است. البته باید یادآوری کنم، با تعطیل شدن فعالیت های موسیقایی و عدم تداوم واحد های هنری، وقفه زیادی در همکاری های ما پیش آمد و چون امکانات اجرا در اختیار نبود، تصنیف و تنظیم قطعات موسیقی متوقف شد. پس از آنکه اندکی گشایش در ارائه کارهای جمعی موسیقی ایرانی احساس شد و نیز تربیت تعدادی (ولو اندک) از نوازندگان سازهای مهجور ایرانی (مانند قانون و عود) تا حدودی به ثمر رسید، حدود هشت سال قبل [1371] پایه گذاری ارکستر مضرابی را_ که از سالها قبل در ذهن داشتم _ آغاز کردم و به این منظور، نسبت به تصنیف و تنظیم آهنگ های مختلف برای این ارکستر نوپا اقدام نمودم. در این شرایط پیش درآمدی در همایون از هنرمند عزیزمان شنیدم که بسیار با احساس تصنیف شده بود. پس از مذاکره با ایشان و تنظیم آن برای ارکستر مزبور، این آهنگ نیز در اولین برنامه ارکستر مضرابی (مهر1372) در تالار رودکی به اجرا درآمد. نت این قطعه نیز در دی ماه 1374 به چاپ رسید که در بخشی از پیش گفتار آن چنین آمده است: « در سال 1371 که به کار تهیه و تنظیم قطعاتی برای ارکستر مضرابی مشغول بودم، نغمه های نخستین این پیش درآمد را _ که از ساخته های دوست هنرمندم آقای فرامرز پایور است_ از نوای مضراب های سنتور همسرم ( خانم سوسن دهلوی) شنیدم. ضمن اینکه نوای دستگاه همایون را به خوبی منعکس می کرد، کاری سنجیده و با احساس بود و جملاتی زیبا و دلنشین داشت؛ ولی به سبب آنکه برای کار جمعی مورد نظرم قدری کوتاه به نظر می رسید، به آقای پایور پیشنهاد کردم آن را گسترش دهند. پس از اتمام نغمه اصلی، از نخستین روزهای بهمن تا دهه اول اسفند ماه همان سال، آن را برای ارکستر مضرابی ( که به تازگی پایه گذاری کرده بودم) تنظیم نمودم و برای نخستین بار در کنسرت مهر ماه 1372 به اجرا درآمد ».

             

دانلود پیش درآمد همایون با اجرای گروه پایور

(توضیح:اجرای تصویری کنسرت ارکستر مضرابی به رهبری استاد دهلوی، همراه با اجرای قطعات پیش درآمد همایون و چهارمضراب دشتی استاد پایور به صورت دی وی دی از سوی موسسه ماهور منتشر شده که انشاالله در آینده بخش هایی از آن را تقدیم می کنم. تهیه این اثر ارزشمند را به دوستان توصیه می کنم).  

همچنین قطعه دیگری به نام چهار مضراب دشتی از ایشان در این برنامه اجرا شد که بسیار زیبا و تحسین برانگیز است. چون از جمله امکانات ارکستر مضرابی، اجرای قطعات برای گروه های مختلف ساز ها است، از این رو از آقای پایور خواهش کردم که آن را با سلیقه خود برای اجرا در «گروه سنتور ارکستر مضرابی» بنویسند تا 12 نوازنده آن را به طور جمعی و در مواردی با چند صدا اجرا کنند. باید بگویم که پس از اجرا همه متوجه شدند که چه آهنگ زیبا و دلنشینی است. این همان قطعه ای است که در حدود دو سال قبل که نوار موقتی از آن ضمن سخنان من در یکی از تالار های شهر شیراز برای علاقه مندان پخش میشد، سخت مرا تحت تأثیر قرار داد، به طوری که اشک از دیدگانم جاری شد و از جمعیت حاضر در سالن عذر خواهی کردم. این گونه قطعات است که می تواند ضمن نگاه به گذشته، نگرشی نیز به آینده داشته باشد. زبانی است که برای اکثریت مردم، آشنا و قابل درک است و به خوبی می تواند با قشرهای مختلف جامعه ارتباط هنری برقرار کند.

 باید توجه داشت که اگر در حد نیاز هر یک از اقشار جامعه محتوای هنری سالمی به مردم عرضه شود، به سوی ابتذال کشیده نخواهند شد و یا حداقل کمتر به آن سو گرایش پیدا می کنند. اینک که اشاره ای گذرا به به خاطرات و همکاری های گذشته با استاد فرامرز پایور داشتم، باید بگویم که ذکر خاطرات دوستی ها و همکاری های صمیمانه ای که ریشه در گذر سال ها تلاش در فرهنگ موسیقی این سرزمین دارد، به این مختصر نمی گنجد؛ ولی انبوه کارهای به جا مانده بر زمین و نیز شرایط نامساعد و نارسای جسمی ام متأسفانه یاری نمی دهد که بتوانم بیش از این مطالبی را به قلم آورم. آرزو دارم این هنرمند عزیز که ما همه امید سلامتش را داریم، هر چه زودتر بهبود کامل یابد و مانند گذشته به عرصه هنر موسیقی کشور بازگردد.

دانلود قطعه به یاد صبا (به یاد گذشته ساخته استاد صبا)با تنظیم استاد دهلوی در دشتی

دانلود قطعه سبکبال، ساخته استاد دهلوی (با الهام از قطعه قاسم آبادی استاد صبا) در شور 

منبع: مجله هنر موسیقی سال سوم، شماره 18، خرداد و تیر 1379

منبع تصاویر: سایت استاد دهلوی

دوستان گرامی، این بود بخش پایانی سخنان پربار استاد حسین دهلوی در ارتباط با بزرگمرد موسیقی، استاد فرامرز پایور. هرچند این مصاحبه در سال 79 و در زمان حیات استاد پایور انجام شده بود، دلم نیامد جمله آخر استاد دهلوی و آرزوی ایشان را برای سلامتی استاد حذف نمایم، چراکه این جملات پر مهر نیز برایمان درس ها دارد! استادی که خود از کسالت و ضعف جسمی رنج می برد، آنقدر برای موسیقیدان و دوست هنرمند خود احترام قائل است که به مناسبت های مختلف آرزوی قلبی خود را که همانا بهبود اوست، ابراز می نماید. ای کاش همه هنرمندان به خصوص نسل جوان، این آئین دوستی،احترام و بزرگ منشی را از بزرگان سنت بیاموزند که در غیر این صورت، تجدد گرایی و جوان اندیشی امروز، جز پرتگاهی برای هنر و انسانیت نخواهد بود! 

با آرزوی شادی روان استاد پایور عزیزمان  و امید سلامتی استاد دهلوی...

نمونه دست نوشته های استاد دهلوی