استاد فرامرز پایور، پدر سنتور ایران

تقدیم به خانواده بزرگ سنتورنوازان و دوستداران موسیقی ملی ایران... این وبلاگ به بررسی آثار،سبک، شخصیت و کلیه ابعاد زندگی هنری استاد پایور اختصاص یافته. دوستان عزیز، برداشت و استفاده از مطالب تنها با ذکر منبع مجاز است...لطفا به حریم یکدیگر احترام بگذاریم

مصاحبه ای با استاد پایور
ساعت ۱۱:٥۳ ‎ب.ظ روز دوشنبه ۱٤ آذر ۱۳٩٠  کلمات کلیدی: مصاحبه کمیابی از استاد پایور ، آلبوم و تصنیف پرده عشاق ، سنتور استاد ناظمی

همراهان خوب وبلاگ استاد پایور، پیش از هرچیز لازم می دانم از دوستان بزرگواری که زحمت کشیده و پیامد یادداشت روز جمعه 4 آذرماه، مبنی بر فراخوان آثار یادبود استاد پایور، نوشته های حاکی از احترام و عشق خود به استاد پایور را ارسال نمودند،‌ تشکر ویژه داشته باشم. این احترام و بزرگداشت هرچند کوچک، آیین این وبلاگ و وظیفه علاقه مندان استاد بزرگ مان است. جهت اطلاع دوستانی که تا کنون موفق به ارسال مطلبی نشده اند، عرض میکنم که زمان ارسال مطالب و دل نوشته های شما برای استاد پایور تا پایان روز پنج شنبه 17 آذر تمدید شد و انشاالله در روز جمعه 18 آذر مصادف با سالگشت درگذشت استاد، تقدیم عزیزان خواهد شد. بی صبرانه منتظر دریافت نگاشته های پرمهر و محبت شما برای استاد، جهت هرچه پربار شدن وبلاگ در دومین سالروز وفات ایشان هستم. هرچند قلب های همه دوستداران ایشان آکنده از درد فراق است، اما بدین وسیله با بیان احساسات مشترکمان نسبت به استاد و هنر ایشان، ضمن گرامیداشت یاد و خاطره این بزرگوار، مرهمی بر زخم دلهامان خواهیم نهاد.

باشد که هنر پایور را آنگونه که باید پاس بداریم...

اینک مصاحبه ای را از استاد آماده کرده ام که گمان می کنم کمتر کسی آن را خوانده باشد. این مصاحبه توسط روزنامه همشهری در روز جمعه 27 آبان 1373 و پیش از بیماری جانکاه استاد انجام شده است. متأسفانه روزنامه نگار محترم گویا چندان از مقام و جایگاه هنری استاد آگاه نبوده، چراکه سوالات معمولی و بسیار روزمره وی گواه این مطلب است که گویی تصور می کرده با یک هنرپیشه روز مصاحبه می کند! اما به هر تقدیر، استاد پایور با صبوری و شوخ طبعی خاص خود به شیرینی و البته صداقت، پاسخ داده اند. از آنجا که در این روزها که سالگرد استاد نزدیک است و بیش از پیش دلتنگ استاد هستیم، این مصاحبه را که گریزی است به زندگی شخصی و صحبت های خودمانی استاد، تقدیم شما می کنم. بخوانید و خود ببینید پایور بزرگ و فروتن را که سراسر عشق بود، در پس همین چند جمله ساده اما پرمغز نیز می توان شناخت!

« دیدار با فرامرز پایور، استاد و نوازنده برجسته سنتور»

 

موسیقی عشق است...

نخستین باری که مضراب سنتور را در دست گرفتید کی بود؟

دوره مدرسه بود. پدرم سنتور خریده بود و مدتی با آن کار می کرد. من هم با مضراب آن بازی می کردم.


موسیقی بیشتر به شما آرامش می دهد یا قیمت ارزان ارزاق عمومی؟

سوال خوبی نیست. موسیقی نمی تواند با قیمت چیزی مقایسه شود!

شما در صف ارزاق عمومی می ایستید؟

بله در صف می ایستم. مخصوصا زمستان در صف نفت زیاد ایستاده ام.

در این صف آهنگ یا شعری به ذهنتان خطور نکرده است؟

چرا، شعری از مولانا که می گوید: *« بگشای در که نفت فراوانم آرزوست! »

به چه ورزشی علاقه دارید؟

در این سن ورزش سنگین نمی توانم بکنم. ولی به پیاده روی و شنا علاقه دارم. متاسفانه سر زانوهایم درد می کند و دکتر گفته نباید زیاد راه بروم.

تلویزیون تماشا می کنید؟

فرصت این جور کارها را ندارم.

آخرین کتابی که خواندید چه بود؟

کتاب به آن صورت نمی خوانم. کتاب هایی که مربوط به موسیقی است، می خوانم. رمان و داستان هم نمی خوانم. یعنی فرصت این کارها را ندارم.اگر فرصتی باشد، کتاب های انگلیسی می خوانم تا آنچه یادگرفته ام از یادم نرود.

زبان انگلیسی را کجا یاد گرفتید؟

سال 63 [1963] سه سال به انگلستان رفتم و در آنجا رشته «پروفیشنال» زبان انگلیسی را در دانشگاه کمبریج خواندم.

می گویند در موقع آموزش خیلی جدی و سختگیر هستید و هنگامی که شاگرد نتواند از پس درس برآید عصبانی می شوید؟

سختگیری با نظم و تربیت فرق دارد. به شاگرد مبتدی هم درس نمی دهم که با آنها سر و کله بزنم و الان هم چنین مواردی کمتر پیش می آید.

بزرگترین شادی زندگی شما چیست؟

اینکه ببینم شاگردان خوبم، باشخصیت و محترم هستند و حرمت موسیقی و موسیقی دان را حفظ می کنند.

اگر کار یکی از شاگردانتان از شما بهتر شود، حسادت نمی کنید؟

باید کارشان از من بهتر شود. شاگرد باید بهتر از معلم شود وگرنه خودم هستم. پس مردم او را برای چه چیزی می خواهند؟ برای معلم لذت بخش است که شاگردش پیشرفت کند.

می گویند گران ترین سنتور ایران متعلق به شماست؟

نه سنتورهای آقای ناظمی گران هستند. من که سنتورساز نیستم. سابقه سنتور من بیشتر است. سی سال است روی آن مضراب می زنم، خوب جا افتاده است و پخته شده است.

نقطه افتراق و اشتراک «شهرآشوب» در شور با شهر تهران چیست؟

در هر دو، معنی شلوغی وجود دارد.

دوست دارید بعد از مرگ چه قطعه ای به یادبود شما بنوازند؟

قطعات من خیلی زیاد است. فرق نمی کند هر کدام شان را بنوازند خوب است.

کدام قطعه شما از همه بهتر است؟

نمی توانم بگویم. همه اش خوب است. اما از قطعه « پرده عشاق » روی شعر مولوی خیلی لذت می برم.

موسیقی عشق چه صدایی دارد؟

موسیقی خودش عشق است و کسی که عاشق نباشد، نمی تواند گام در راه موسیقی بگذارد.

از شروع سنتور نواختن شما تا حالا، آیا کسی از صدای ساز شما عصبانی شده است؟

خب بله، همین همسایه های ما ممکن است از سنتور زدن من عصبانی شوند ولی حرمت ما را نگه می دارند و چیزی نمی گویند.

در روز چند ساعت تمرین موسیقی می کنید؟

حداکثر 10 ساعت

موسیقی خوب، چه نوع موسیقی است؟  

آنکه مورد پسند مردم و تأیید اهل فن باشد.

منبع: روزنامه همشهری،جمعه 27 آبان 1373 

اشارات:

1. * مصرع یاد شده توسط استاد، مزاحی است بر شعر حضرت مولانا که می فرماید : «بگشای لب که قند فراوانم آرزوست...». استاد همواره حس شوخ طبعی، خوی گرم و صمیمی داشتند که حتا در اولین ملاقات احساس می کردید سالهاست با ایشان معاشرت دارید! 

2. به عقیده استاد بزرگ ترین شادی در زندگی شان، در مرتبه اول شأن اخلاقی شاگردان ایشان است و نه مهارت هنری! این نکته باید درس بزرگی برای همه اهل هنر باشد، چراکه استاد علارغم تربیت شاگردان زبده بسیار، شاخصه های اخلاقی و حرمت شناسی آنان را ملاک قرار می دادند.

3. حسادت و خودبینی در شخصیت پایور راه نداشت و ایشان هرچه داشت، خالصانه به شاگردان خود ارزانی می فرمود. بر عکس هنرمندان مطرح زیادی که با تکیه بر هنرشان، خود را از جامعه طلبکار می دانند، استاد پایور خود را عضوی از جامعه می دید و حتا نسبت به همسایگان خود هیچ گونه ابراز فخر و برتری نمی نمود.

4. سوال مبنی بر انتخاب یک قطعه از بین تمام قطعات استاد، شاید سوالی بس نسنجیده باشد، چراکه به مانند این است که از پدر و مادری بپرسی که از بین همه فرزندانت یکی را انتخاب کن! هنرمند، اثر هنری خود را  خلق می کند و مانند پاره ای از وجودش پرورش داده با آن زندگی می کند. با این وجود، قطعا این سوال در ذهن بسیاری از ما بوده که استاد کدام اثر خود را بطور خاص انتخاب می نمود؟ از آنجا که قطعه زیبای «پرده عشاق» با شعر زیبای مولانا در حدود همین سال خلق و ضبط شده، انتخاب آن توسط استاد، جای تعجبی ندارد. حقیر شخصا علاقه خاصی به آلبوم «پرده عشاق» استاد دارم، ولی از زمانی که این مصاحبه را خواندم، این قطعه برایم حکم ویژه ای پیدا نمود و همواره این بخش از مصاحبه، دل مرا لبریز از اندوه می کرد! اکنون که استاد به سرای باقی ره سپرده اند، دلتنگی و اشک و اندوهم از خواندن سخنان ایشان، صد چندان شده و چه قطعه ای برتر از آنچه خود استاد انتخاب فرمودند تا امروز بدان و به یاد ایشان گوش دل بسپاریم؟

امروز، قطعه زیبای پرده عشاق را به همراه چند شاهکار دیگر از این آلبوم، تقدیم دوستداران استاد پایور می نمایم. باشد که همواره طنین موسیقی عشق او، در دل و جانمان جاودانه باشد...

دانلود پیش درآمد دشتی

دانلود مقدمه عشاق و عشاق

دانلود تصنیف پرده عشاق و دو ضربی

آلبوم: پرده عشاق

اجرا: ارکستر استاد فرامرز پایور

کلیه قطعات ساخته و تنظیم: استاد پایور

خواننده: حمیدرضا نوربخش